Pashupatinath Temple

Pashupatinath Temple (पशुपतिनाथ मन्दिर) is one of the most important Hindu temple in the world. It is located in the heart of the Kathmandu city. It is enlisted by UNESCO as a World Heritage Site. 
Pashupatinath, Kathmandu
Exact date of built of original Pashupatinath temple is unknown. Different claims suggests the date from 300 BC to 400 AD. The oldest claim says this temple was built by Supuspa Deva, who was born before 39 generations of King Manadeva (464-505 AD) which give approximate date of 300BC. 

Being inside the capital city Kathmandu, this temple is not only a religious site but it also plays a great role in the history of Nepal. Many scriptures, inscriptions, buildings etc can be found here built by various kings from different dynasties in the different time frames.

Its is said that the first soma King Nimisa erected the four faced linga of Pashupatinath in the year 205 AD and 5th and last Soma King Bhaskarverma (280-305 AD) got gold plated roof of the temple. Stone inscription of Lichhhivi king Jayadev II (733 AD) is in the temple. The golden roof of the temple also credited to King Shivadeva III (1099-1126 AD) of Thakuri dynasty. The 17th century malla king Bhupatindra malla rebuit the temple. 

Mahashivaratri, which falls around Feb or March, is the main festival day when around 1 million devotees visit the temple. Every Mondays especially Mondays on Shrawan Month of Hindu calendar, Teej Day (the third day after the Amavasya of Shrawan month) and Bala Chaturdashi are other important days for the temple.

Chhaya Darshan: Magh Shukla Chaturdashi

Daily Rituals are handled by the set of priests called Bhattas and Bhandaris. There are 4 Bhattas who are the main priests. Only these Bhattas are allowed to touch the shiva lingam and they are traditionally directly hired from South India. Bhandaris work as treasurers, temple caretakers, and assistant to the priest of the temple

Around the main temple of Pashupatinath there are several other small temples of various significance. The whole temple area is managed by Pashupati Area Development Trust (PADT).



108 names of Shiva: (link)
1. शिव – कल्याण स्वरूप 2. महेश्वर – मायाको अधीश्वर 3. शम्भू – आनन्द स्वरुप भएका 4. पिनाकी – पिनाक धनुष धारण गर्नुहुने 5. शशिशेखर – शिरमा चन्द्रमा धारण गर्ने 6. वामदेव – अत्यन्त सुन्दर स्वरूप भएको 7. विरूपाक्ष – डरलाग्दो आँखा भएका 8. कपर्दी – जटाजूट धारण गरेका 9. नीललोहित – नीलो र रातो रंग भएका 10. शंकर – सबैको कल्याण गर्ने 11. शूलपाणी – हातमा त्रिशूल धारण गरेका 12. खटवांगी – खाटको एक पांग्रा राख्ने 13. विष्णुवल्लभ – भगवान विष्णुको आत्मीय 14. शिपिविष्ट – सितुहामा प्रवेश गर्ने 15. अंबिकानाथ – भगवतिको पति 16. श्रीकण्ठ – सुन्दर कण्ठ भएका 17. भक्तवत्सल – भक्तहरुलाई अत्यंत स्नेह गर्ने 18. भव – संसारको रूपमा प्रकट हुने 19. शर्व – कष्टहरुको नष्ट गर्ने 20. त्रिलोकेश – तीनै लोकहरुको स्वामी 21. शितिकण्ठ – सेतो कण्ठ भएका 22. शिवाप्रिय – पार्वतीको प्रिय 23. उग्र – अत्यंत उग्र रूप भएका 24. कपाली – कपाल धारण गरेका 25. कामारी – कामदेवको सत्रु 26. अंधकारसुरसूदन – अंधक दैत्यलाई मर्ने 27. गंगाधर – गंगाजीलाई धारण गरेका 28. ललाटाक्ष – ललाटमा आँख भएका 29. कालकाल – कालको पनि काल 30. कृपानिधि – करूणाले भरपुर भएका 31. भीम – भयंकर रूप भएका 32. परशुहस्त – हातमा डमरु धारण गरेका 33. मृगपाणी – हातमा हरिणलाई धारण गरेका 34. जटाधर – जटा राखेका 35. कैलाशवासी – कैलाशको निवासी 36. कवची – कवच धारण गरेका 37. कठोर – अत्यन्त मजबूत शरीर भएका 38. त्रिपुरांतक – त्रिपुरासुरलाई मारेका 39. वृषांक – गोरुको चिह्न भएको झन्डावाला 40. वृषभारूढ़ – गोरुको सवारी गर्ने 41. भस्मोद्धूलितविग्रह – पुरै शरीरमा भस्म लगाउने 42. सामप्रिय – सामगानसंग प्रेम गर्ने 43. स्वरमयी – सातै स्वरहरुमा निवास गर्ने 44. त्रयीमूर्ति – वेदरूपी विग्रह गर्ने 45. अनीश्वर – जसको कुनै अरु मालिक छैन 46. सर्वज्ञ – सबै कुरा जानेका 47. परमात्मा – सबै आत्माहरुका आत्मा 48. सोमसूर्याग्निलोचन – चंद्र, सूर्य र अग्निरूपी आँख भएका 49. हवि – आहूति रूपी द्रव्य भएका 50. यज्ञमय – यज्ञस्वरूप भएका 51. सोम – उमा(पार्वती) सहित रूप धारण गरेका 52. पंचवक्त्र – पांचमुख भएका 53. सदाशिव – नित्य कल्याण रूप भएका 54. विश्वेश्वर – सारा विश्वको ईश्वर 55. वीरभद्र – बहादुर भएर पनि शांत रूप भएका 56. गणनाथ – गणहरुको स्वामी 57. प्रजापति – प्रजाहरुको पालन गर्ने 58. हिरण्यरेता – स्वर्ण तेज भएका 59. दुर्धुर्ष – कसैसँग पनि नडराउने 60. गिरीश – पहाड़हरुको मालिक 61. गिरिश – कैलाश पर्वतमा सुत्ने 62. अनघ – पापरहित 63. भुजंगभूषण – साँपको आभूषण लगाउने 64. भर्ग – पापीहरुलाई दण्डित गर्ने 65. गिरिधन्वा – मेरू पर्वतलाई धनुष बनाउने 66. गिरिप्रिय – पर्वत प्रेमी 67. कृत्तिवासा – गजचर्म लगाउने 68. पुराराति – पुरहारको नाश गर्ने 69. भगवान् – सर्वसमर्थ षड्ऐश्वर्य संपन्न 70. प्रमथाधिप – प्रमथगणको अधिपति 71. मृत्युंजय – मृत्युलाई जितेका 72. सूक्ष्मतनु – सूक्ष्म शरीर भएका 73. जगद्व्यापी – जगत्मा व्याप्त भएर रहने 74. जगद्गुरू – जगत्को गुरु 75. व्योमकेश – आकाशरूपी कपाल भएका 76. महासेनजनक – कार्तिकेय (कुमार) को पिता 77. चारुविक्रम – सुन्दर पराक्रमी 78. रूद्र – भक्तहरुको दुःख देखेर रुने 79. भूतपति – भूतप्रेत र पंचभूतको स्वामी 80. स्थाणु – स्पंदन रहित कूटस्थ रूप भएका 81. अहिर्बुध्न्य – कुण्डलिनीको धारण गर्ने 82. दिगम्बर – नग्न, आकाशरूपी वस्त्र लगाउने 83. अष्टमूर्ति – आठ रूप भएका 84. अनेकात्मा – अनेक रूप धारण गर्ने 85. सात्त्विक – सत्व गुण भएका 86. शुद्धविग्रह – शुद्धमूर्ति 87. शाश्वत – नित्य (सधैँ) रही रहने 88. खण्डपरशु – टुटेको हलो धारण गर्ने 89. अज – जन्मरहित 90. पाशविमोचन – बन्धनहरुबाट छुटाउने 91. मृड – सुखस्वरूप भएका 92. पशुपति – सम्पूर्ण पशुहरुको मालिक 93. देव – स्वयं प्रकाश रूप 94. महादेव – देवहरुको पनि देव 95. अव्यय – खर्च हुँदा पनि नघटने 96. हरि – विष्णुस्वरूप 97. पूषदन्तभित् – पूषा भन्ने दानवको दांत उखालेका 98. अव्यग्र – कहिलै पनि व्यथित नहुने 99. दक्षाध्वरहर – दक्षको यज्ञ को नष्ट गरेका 100. हर – पापीहरु र त़पहरु दुवै गर्नेको उद्दार गर्ने 101. भगनेत्रभिद् – भग देवता को आंखा फोडेका 102. अव्यक्त – इंद्रियहरुको अगाडि प्रकट नहुने 103. सहस्राक्ष – अनन्त आँख भएका 104. सहस्रपाद – अनन्त खुट्टा भएका 105. अपवर्गप्रद – कैवल्य मोक्ष दिने 106. अनंत – देशकालवस्तुरूपी परिछेदबाट पर रहेका 107. तारक – सबैलाई तारिदिने 108. परमेश्वर – सबै ईश्वरहरुको पनि ईश्वर


Pashupatinath is worshipped as Bhodhishatwa Awlokiteshwor (बोधिसत्व अवलोकितेश्वर) in Buddhism.

See Also:-
  1. List of Shiva Temples in Nepal
  2. List of Temples in Nepal